Κορυφαίος Ευρωπαίος Εφευρέτης 2026 η Ελληνο-Σουηδή επιστήμονας Αγγελική Τριανταφύλλου

Το Βραβείο Ευρωπαίου Εφευρέτη 2026 απονεμήθηκε στην Αγγελική Τριανταφύλλου στην κατηγορία «Βιομηχανία» για την ανάπτυξη μίας κατοχυρωμένης με ευρεσιτεχνία ενζυμικής μεθόδου που βελτίωσε τη σταθερότητα, τη γεύση και τη λειτουργικότητα των ροφημάτων βρώμης.

Η μέθοδος αύξησε τη διαλυτότητα των πρωτεϊνών χωρίς να τις διασπά, επιτρέποντας τη δημιουργία προϊόντων κατάλληλων για εφαρμογές όπως τα ροφήματα καφέ.

Η κατοχυρωμένη με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας διαδικασία συνέβαλε στη μετατροπή των ροφημάτων βρώμης από ένα εξειδικευμένο προϊόν περιορισμένης απήχησης σε μια ευρέως αποδεκτή εναλλακτική των γαλακτοκομικών προϊόντων.

Το βραβείο αποδόθηκε σήμερα, Παρασκευή 3 Ιουλίου, κατά τη διάρκεια της τελετής απονομής του Βραβείου Ευρωπαίου Εφευρέτη 2026 στο Βερολίνο.

Σύμφωνα με ακαδημαϊκές μελέτες, έως και το 65% του παγκόσμιου πληθυσμού εμφανίζει μειωμένη ικανότητα πέψης της λακτόζης. Παρότι τα φυτικά εναλλακτικά γαλακτοκομικών προϊόντων υπάρχουν εδώ και χρόνια, τα πρώτα ροφήματα βρώμης συχνά παρουσίαζαν θέματα, όπως ανομοιογενή υφή, πικρή επίγευση και χαμηλή απόδοση σε εφαρμογές όπως τα ροφήματα καφέ. Η εφεύρεση της Αγγελικής Τριανταφύλλου συνέβαλε στην αντιμετώπιση αυτών των περιορισμών, επιτρέποντας την παραγωγή σταθερών ροφημάτων βρώμης υψηλής περιεκτικότητας σε πρωτεΐνη, κατάλληλων για καθημερινή χρήση και βιομηχανική παραγωγή.

Το Βραβείο Ευρωπαίου Εφευρέτη αναγνωρίζει εφευρέτες των οποίων οι καινοτομίες προσφέρουν λύσεις σε ορισμένες από τις σημαντικότερες προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο κόσμος σήμερα. Οι υπόλοιποι φιναλίστ για την κατηγορία «Βιομηχανία» ήταν ο Ευάγγελος Ελευθερίου και η ομάδα του από Ελλάδα και Ελβετία για την ανάπτυξη βασικών τεχνολογιών που βελτίωσαν τον τρόπο αποθήκευσης, ανάγνωσης και επεξεργασίας των ψηφιακών δεδομένων, καθώς και ο Giuseppe Crippa και η ομάδα του από την Ιταλία για μία μέθοδο ταχείας, τοπικής παραγωγής probe cards για ημιαγωγούς.

«Αυτό το βραβείο αποτελεί τεράστια τιμή για εμένα και μια επάξια αναγνώριση της θεμελιώδους σημασίας του τομέα των τροφίμων. Πρόκειται για έναν τομέα όπου η πρόοδος της έρευνας και της σύγχρονης τεχνολογίας ανοίγουν τον δρόμο για την αντιμετώπιση των ολοένα αυξανόμενων προκλήσεων που αντιμετωπίζει ο πλανήτης μας, αντανακλώντας τη δέσμευσή μας για την ανάπτυξη ενός καινοτόμου, υγιούς και ανθεκτικού συστήματος τροφίμων», δήλωσε η Αγγελική Τριανταφύλλου.

Βελτιώνοντας τα ροφήματα βρώμης για καθημερινή χρήση

Η βρώμη αποτελεί μία πολλά υποσχόμενη πρώτη ύλη για θρεπτικά και εύπεπτα φυτικά γαλακτοκομικά ανάλογα. Ωστόσο, οι πρώτες μέθοδοι παραγωγής δεν κατάφεραν να προσφέρουν ένα προϊόν που να ανταποκρίνεται πλήρως στις προσδοκίες των καταναλωτών ως καθημερινό ισοδύναμο του γάλακτος. Η αύξηση της διαλυτής πρωτεΐνης απαιτούσε συχνά τη χρήση ενζύμων που διασπούσαν τις πρωτεΐνες σε μικρότερα τμήματα, οδηγώντας έτσι σε πικρή επίγευση, ανεπιθύμητες αλλαγές στο χρώμα και μειωμένη σταθερότητα κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας.

Η Αγγελική Τριανταφύλλου ανέπτυξε μια ενζυμική διαδικασία που συνδυάζει ένζυμα αποαμιδίωσης πρωτεϊνών με αμυλάσες, ώστε να αυξάνεται η διαλυτότητα της πρωτεΐνης της βρώμης κατά την αποδόμηση του αμύλου. Το τελικό προϊόν έχει υψηλότερη περιεκτικότητα σε διαλυτή πρωτεΐνη, πιο λευκή όψη και δημιουργεί λεπτό και σταθερό αφρό, χαρακτηριστικά που αποδείχθηκαν ιδιαίτερα σημαντικά για εφαρμογές στον καφέ και συνέβαλαν έτσι στην ανάπτυξη ροφημάτων βρώμης ειδικά σχεδιασμένων για επαγγελματίες barista.

Από το εργαστήριο στον καταναλωτή

Η έρευνα ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του 1990 στο Πανεπιστήμιο Lund, στο πλαίσιο προσπάθειας αξιοποίησης υποπροϊόντων βρώμης και ανάπτυξης εναλλακτικών λύσεων για άτομα με δυσανεξία στη λακτόζη. Κατά τη διάρκεια της διδακτορικής της διατριβής στη βιοτεχνολογία, η Αγγελική Τριανταφύλλου εντάχθηκε σε αυτή την πρωτοβουλία και έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη και βελτιστοποίηση της μεθόδου, διατηρώντας παράλληλα τα διατροφικά οφέλη της βρώμης.